Trójkąt rany – opis i zastosowanie
Jednym z podstawowych narzędzi oceny rany jest trójkąt rany, obejmujący ocenę łożyska rany, jej brzegów oraz tkanek otaczających w promieniu do 5 cm od brzegów. Po przeprowadzeniu oceny klinicznej ranę należy poddać ocenie z wykorzystaniem odpowiedniej skali, dobranej w zależności od jej etiologii.
Trójkąt rany – interpretacja
| Element oceny | Obserwowana cecha | Możliwa interpretacja |
| Brzegi rany – określenie etiologii | Owalny lub nieregularny kształt, łagodny spadek brzegów w kierunku dna | Podłoże żylne |
| Okrągły lub owalny kształt, ostro wycięte brzegi z pionowym spadkiem w kierunku dna | Podłoże niedokrwienne | |
| Brzegi uniesione, wałowate lub wywinięte | Głęboki stan zapalny, zmiany nowotworowe lub zapalenie kości w dnie rany | |
| Łożysko rany | Różowa ziarnina | Etiologia żylna |
| Blade dno pokryte martwicą rozpływną | Hipoksja lub rana niedokrwienna | |
| Obecność przetoki | Głęboki stan zapalny | |
| Widoczna lub wyczuwalna kość | Możliwe zapalenie tkanki kostnej | |
| Dno grudkowe z ziarniną przerastającą ponad poziom skóry | Stan zapalny lub rozwój nowotworu w dnie rany | |
| Dno pokryte włóknikiem | Możliwe zakażenie, niedożywienie lub odwodnienie | |
| Wysięk (ilość, barwa, przejrzystość, zapach, konsystencja) | Lekko wilgotna rana, średnia ilość wysięku | Stan prawidłowy |
| Brak lub niewielka ilość wysięku | Możliwe odwodnienie lub niedożywienie | |
| Nadmierna ilość wydzieliny | Możliwe postępujące zakażenie rany | |
| Wysięk klarowny, barwą i konsystencją zbliżony do wody | Prawidłowy proces gojenia | |
| Wydzielina nieklarowna | Możliwe nadkażenie | |
| Zielony wysięk | Możliwe zakażenie gronkowcem | |
| Niebieskozielonkawy wysięk o słodkawym zapachu | Możliwe zakażenie pałeczką ropy błękitnej | |
| Brązowy wysięk o zapachu przypominającym kał | Możliwe zakażenie pałeczką okrężnicy | |
| Tkanki otaczające ranę | Zaczerwienienie i obrzęk | Stan zapalny |
| Suchość i łuszczenie | Odwodnienie i przesuszenie | |
| Tkanki napięte i błyszczące | Niedokrwienie | |
| Maceracja – rozmoczenie, białe zabarwienie tkanek i uszkodzenie naskórka | Nieprawidłowe zaopatrzenie rany | |
| Tkanki bliznowate i przebarwione | Możliwa przewlekła niewydolność żylna | |
| Sączące się tkanki pokryte wypryskiem | Stan zapalny o podłożu alergicznym |
Leczenie ran
Zobacz inne skale wykorzystywane w leczeniu ran, w tym TIME(RS) oraz TILI.
Źródła:
1.Algorytmy i wytyczne postępowania terapeutycznego w ranach trudno gojących się” w: „Forum Leczenia Ran”, 2020;1(3):104.
2.Ocena rany – na co powinno się zwrócić uwagę? forumleczeniaran.pl/ocena-rany-na-co-powinno-sie-zwrocic-uwage/