FOUR Score – opis i zastosowanie

Skala FOUR (ang. Full Outline of UnResponsiveness) jest narzędziem służącym do oceny poziomu świadomości pacjentów z ciężkimi uszkodzeniami ośrodkowego układu nerwowego, stanowiąc rozszerzenie skali Glasgow (GCS). Znajduje zastosowanie przede wszystkim na oddziałach intensywnej terapii, ponieważ umożliwia ocenę również pacjentów zaintubowanych oraz monitorowanie funkcji pnia mózgu i oddechu. Skala jest podzielona na cztery części, oceniająca otwieranie oczu, odpowiedź ruchową, odruchy z pnia mózgu oraz oddychanie. 

FOUR Score – interpretacja 

Każdy komponent oceniany jest od 0 do 4 punktów, dlatego wynik całkowity mieści się w zakresie 0–16 punktów. Im niższy wynik FOUR Score, tym większy stopień zaburzeń świadomości i cięższy stan neurologiczny pacjenta. Wynik 0 pkt oznacza brak ocenianych reakcji we wszystkich czterech komponentach, natomiast 16 pkt – maksymalną punktację. Interpretacja wyniku FOUR Score pozwala wyróżnić trzy stopnie zaburzeń neurologicznych, odpowiadające nasileniu zaburzeń ocenianych w skali GCS.

FOUR Score	Interpretacja	Odpowiednik GCS
14–16 pkt	Łagodne zaburzenia neurologiczne	GCS 13–15 pkt
11–13 pkt	Umiarkowane zaburzenia neurologiczne	GCS 9–12 pkt
0–10 pkt	Ciężkie zaburzenia neurologiczne	GCS 3–8 pkt

Skala FOUR Score

Kategoria	Opis	Punkty
Otwieranie oczu	Oczy otwarte, wodzenie wzrokiem i mruganie na polecenie	4
	Oczy otwarte, brak wodzenia wzrokiem	3
	Oczy zamknięte, otwarcie na bodziec głosowy	2
	Otwarcie oczu na bodziec bólowy	1
	Brak reakcji na bodziec bólowy	0
Odpowiedź ruchowa	Spełnianie poleceń – test pozycji ręki (uniesienie kciuka, zaciśnięcie ręki w pięść, znak pokoju)	4
	Lokalizacja bólu	3
	Odpowiedź zgięciowa na bodziec bólowy	2
	Odpowiedź wyprostna na bodziec bólowy	1
	Brak odpowiedzi na bodziec bólowy, uogólniony stan miokloniczny	0
Odruchy z pnia mózgu	Obecne odruchy źreniczne i rogówkowe	4
	Jedna źrenica szeroka i nieruchoma	3
	Brak odruchu źrenicznego lub rogówkowego	2
	Nieobecny odruch źreniczny oraz rogówkowy	1
	Nieobecny odruch źreniczny, rogówkowy oraz kaszlowy	0
Oddychanie	Regularny rytm oddechowy, pacjent niezaintubowany	4
	Oddech Cheyne’a–Stokesa, pacjent niezaintubowany	3
	Oddech nieregularny, pacjent niezaintubowany	2
	Oddech z respiratora i dodatkowe oddechy własne	1
	Oddech respiratora bez oddechów własnych lub bezdech	0

Skale neurologiczne

Zobacz inne skale neurologiczne, w tym AVPU i GCS do oceny przytomności pacjenta oraz ROSIER i F.A.S.T do oceny objawów udaru mózgu.

 

Źródła:

1..Grelowska M., Sławińska AM., Biernacka M., Senior K., Marschollek J., Borowska-Waniak K., i wsp. Diagnozowanie zaburzeń świadomości — porównanie wybranych formularzy z oceną przyłóżkową. Polski Przegląd Neurologiczny 2023;19(2):114-122.

2. Zarzycki S., Korzep Ł., Gogol P., Sobstyl M. Ocena stanu świadomości pacjenta po incydencie mózgowym w Oddziale Anestezjologii i Intensywnej Terapii (OAiIT) Anestezjologia i Ratownictwo 2018;12L423-430.

3.Wijdicks E.F.M., Bamlet W.R., Maramattom B.V., Manno E.M., McClelland R.L.: Validation of a new coma scale: The FOUR score. Ann Neurol. 2005;58(4):585–593. DOI: 10.1002/ana.20611.

4.Pandey S, Sahu AK, Ekka M, Modi P, Aggarwal P, Jamshed N, Bhoi S. Full Outline of Unresponsiveness Score versus Glasgow Coma Scale in Predicting Clinical Outcomes in Altered Mental Status. J Emerg Trauma Shock. 2024 Apr-Jun;17(2):102-106.